hầu bóng

Bà đồng đang hầu bóng trong một đền thờ.

Định nghĩa

1. Danh từ:

   • Một nghi thức trong tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ, Tứ phủ của người Việt: "hầu bóng" là nghi lễ trong đó các "thanh đồng" (ông đồng, bà đồng) nhập hồn các vị thánh, thần (gọi chung là "giá") để giao tiếp với thần linh, chữa bệnh, cầu phúc hoặc tiên đoán.
   • Sự lên đồng: Một cách gọi khác của nghi thức này.

2. Động từ:

   • Thực hiện nghi thức lên đồng: Hành động của thanh đồng khi thực hiện nghi lễ, thường kèm theo âm nhạc (hát văn), múa và trang phục đặc trưng.

Ví dụ sử dụng

• Danh từ:
  • Nghi lễ hầu bóng là một di sản văn hóa phi vật thể của Việt Nam.
  • Buổi hầu bóng hôm nay có bốn giá thánh giáng.
• Động từ:
  • Bà ấy thường hầu bóng vào những ngày đầu tháng.
  • Các thanh đồng hầu bóng để thể hiện lòng thành kính với các vị thánh Mẫu.

Các cách sử dụng nâng cao

• "lên đồng hầu bóng": Cụm từ nhấn mạnh trạng thái nhập hồn trong nghi thức.
  • Trong không khí trang nghiêm, bà đồng bắt đầu lên đồng hầu bóng.
• "hầu bóng mở phủ": Chỉ một nghi thức quan trọng, đánh dấu việc một tín đồ chính thức trở thành thanh đồng.
  • Sau nhiều năm, cuối cùng cô ấy cũng làm lễ hầu bóng mở phủ.

Biến thể và từ liên quan

• Hầu đồng: Từ đồng nghĩa, cùng chỉ nghi thức này.
• Lên đồng: Từ đồng nghĩa, nhấn mạnh vào trạng thái "lên" (nhập) của thanh đồng.
• Thanh đồng: Người thực hiện nghi thức hầu bóng (ông đồng, bà đồng).
• Giá đồng: Chỉ một vị thánh cụ thể nhập vào thanh đồng trong một lượt hầu.
• Hát văn: Lối hát dùng để phục vụ cho nghi lễ hầu bóng.

Từ đồng nghĩa

• Lên đồng
• Hầu đồng
• Đồng bóng (thường dùng trong văn nói)

Ghi chú về sắc thái

• "Hầu bóng" là một thuật ngữ thuộc phạm vi tín ngưỡng dân gian, mang sắc thái trang trọng, tôn nghiêm khi nói trong bối cảnh văn hóa, tín ngưỡng.
• Trong ngữ cảnh không am hiểu hoặc có ý chê bai, từ này đôi khi có thể mang sắc thái tiêu cực, ám chỉ sự mê tín. Tuy nhiên, cách hiểu này không phản ánh đúng giá trị văn hóa của nghi lễ.